บทความ

สายไฟ CV คืออะไร? รู้จักประเภท การใช้งานและวิธีเลือกให้เหมาะสม

สายไฟ CV คืออะไร

การเลือกสายไฟให้ถูกประเภทเป็นเรื่องสำคัญมาก เพราะมีผลโดยตรงต่อความปลอดภัยและประสิทธิภาพการทำงานของระบบไฟฟ้า สาย CV จึงมักจะเป็นตัวเลือกแรก ๆ ที่ถูกหยิบมาใช้งานเสมอ แต่หลายคนที่เพิ่งเคยได้ยินชื่ออาจจะยังสงสัยว่า สายไฟ CV คืออะไร เอาไปใช้งานแบบไหนได้บ้าง แล้วมันต่างจากสายไฟทั่วไปยังไง บทความนี้ Leetech จะพาไปหาคำตอบกันแบบเข้าใจง่าย ๆ พร้อมแนะนำวิธีเลือกใช้งานให้ได้มาตรฐานและปลอดภัย

สายไฟ CV คืออะไร

สาย CV คือสายไฟฟ้าแรงดันต่ำที่รองรับแรงดันได้ 0.6/1 kV (600/1000 โวลต์) ภายในเป็นแกนทองแดงบริสุทธิ์ หุ้มด้วยฉนวนที่เรียกว่า XLPE และมีพลาสติก PVC หุ้มเป็นเปลือกนอกอีกชั้น อีกทั้งยังมีคุณสมบัติทนความร้อนได้สูงถึง 90 องศาเซลเซียส สามารถรับกระแสไฟฟ้าได้มากกว่าสายหุ้มฉนวน PVC ทั่วไป แม้จะมีขนาดเท่ากัน แถมยังมีความแข็งแรงทนทาน กันความชื้นและรอยขีดข่วนได้

สายไฟ CV มีกี่ประเภท อะไรบ้าง

สามารถแบ่งสาย CV ออกได้ 2 ประเภท ดังนี้

สายไฟ CV มีกี่ประเภท

1. สาย CV ชนิดแกนเดี่ยว (Single Core)

สายไฟ CV ชนิดแกนเดี่ยว (Single Core) คือสายไฟที่มีตัวนำทองแดงเพียงเส้นเดียว หรือกลุ่มเดียวอยู่ภายในฉนวน เหมาะสำหรับงานที่ต้องใช้กระแสไฟฟ้าสูงมาก หรือใช้เป็นสายเมนหลักในการจ่ายไฟ เนื่องจากสามารถดัดโค้งได้ง่ายกว่าเมื่อเทียบกับสายชนิดหลายแกนที่มีขนาดใหญ่เท่ากัน นิยมใช้เดินในรางเคเบิล (Cable Tray) หรือร้อยท่อฝังดินในระบบไฟฟ้า 3 เฟสที่ต้องการแยกสาย

2. สาย CV ชนิดหลายแกน (Multi Core)

สาย CV ชนิดหลายแกน (Multi Core) คือสายไฟที่มีตัวนำทองแดงตั้งแต่ 2, 3 ไปจนถึง 4 แกนรวมอยู่ภายในเปลือกนอกชั้นเดียวกัน บางรุ่นอาจมีการเพิ่มสายดิน (Ground) รวมมาให้ในตัวโครงสร้างด้วย ทำให้สะดวกต่อการติดตั้ง และไม่ต้องเดินสายดินแยกต่างหาก เหมาะสำหรับการเดินสายเข้าเครื่องจักร หรือเครื่องมือที่ต้องใช้สายดินเพื่อป้องกันปัญหาไฟฟ้ารั่ว ช่วยให้งานเดินสายมีความเป็นระเบียบเรียบร้อยและประหยัดเวลาในการติดตั้ง

สาย CV ต่างจากสายไฟประเภทอื่นอย่างไร

หลายคนอาจจะสงสัยว่า สาย CV สาย NYY และสาย THW ต่างกันยังไง เพื่อให้เห็นภาพชัดเจน Leetech ขอหยิบมาเปรียบเทียบให้ดูเป็นข้อ ๆ ดังนี้

สาย CV vs สาย NYY 

ทั้งคู่สามารถร้อยท่อฝังใต้ดินได้เหมือนกัน แต่จุดต่างสำคัญอยู่ที่ฉนวน โดยสายไฟ CV จะใช้ฉนวน XLPE ที่ทนความร้อนได้สูงถึง 90 องศาเซลเซียส ในขณะที่สาย NYY จะใช้ฉนวน PVC ที่ทนได้แค่ 70 องศาเซลเซียส ดังนั้น ถ้าสายไฟมีขนาดเท่ากัน สาย CV จะสามารถรองรับกระแสไฟฟ้าได้สูงกว่านั่นเอง

สาย CV vs สาย THW

สาย THW จะเป็นสายแบบแกนเดี่ยวที่หุ้มฉนวน PVC แค่ชั้นเดียว จึงเหมาะกับการเดินร้อยท่อฝังในผนัง หรือเดินลอยในอากาศภายในอาคารเท่านั้น ไม่สามารถเอาไปฝังดินโดยตรงได้เลย ซึ่งจะต่างจากสายไฟ CV ที่มีเปลือกนอกหุ้มป้องกันอีกชั้นอย่างแน่นหนา ทำให้ทนทานต่อสภาพแวดล้อมภายนอกได้ดีกว่ามาก

วิธีใช้งานสายไฟ CV ให้ปลอดภัยและได้มาตรฐาน

เพื่อให้ระบบไฟทำงานได้เต็มประสิทธิภาพและปลอดภัยที่สุด ป้องกันปัญหาที่จะตามมาจากการใช้สายไฟผิดประเภทหรือผิดขนาด ก่อนจะเริ่มติดตั้ง ลองมาดูเช็กลิสต์ง่าย ๆ ที่ควรเช็กกันก่อนดีกว่า

  • เลือกขนาดสายให้เหมาะกับกระแสไฟฟ้า ควรคำนวณปริมาณกระแสไฟฟ้าโหลดรวมที่ใช้งานจริง และเลือกขนาดพื้นที่หน้าตัดของสายไฟให้สามารถรองรับกระแสได้เพียงพอ เพื่อป้องกันปัญหาสายไฟร้อนจัดจนเกิดไฟไหม้
  • ตรวจสอบจำนวนแกนของสาย พิจารณาว่าระบบไฟฟ้าที่ใช้เป็นแบบ 1 เฟสหรือ 3 เฟส และต้องการสายดินด้วยหรือไม่ เพื่อจะได้เลือกใช้ชนิดแกนเดี่ยว ชนิดหลายแกน หรือชนิดที่มีสายดินในตัวได้อย่างถูกต้อง
  • พิจารณาแรงดันและลักษณะของระบบไฟฟ้า ตรวจสอบให้แน่ใจว่า แรงดันไฟฟ้าในระบบไม่เกิน 0.6/1 kV ตามพิกัดสูงสุดของสายไฟ รวมถึงต้องทราบว่าเป็นกระแสสลับหรือกระแสตรง
  • เลือกตามรูปแบบและสถานที่ติดตั้ง สาย CV สามารถติดตั้งได้หลากหลายรูปแบบ ไม่ว่าจะเป็นการร้อยท่อฝังดิน ฝังดินโดยตรงหรือวางบนรางครอบสายไฟ ทั้งนี้ ควรหลีกเลี่ยงการเดินสายในพื้นที่ที่มีความร้อนสูงเกินกว่า 90 องศาเซลเซียส
  • ตรวจสอบมาตรฐานของสายไฟก่อนใช้งาน ควรเลือกใช้สายไฟที่ได้รับการรับรองมาตรฐาน มอก. เพื่อความมั่นใจในคุณภาพของทองแดงและฉนวน ซึ่งจะช่วยให้ระบบไฟฟ้ามีความปลอดภัยในระยะยาว

ข้อควรรู้ก่อนติดตั้งสาย CV

ก่อนจะลงมือติดตั้งสายไฟเข้ากับระบบ มีข้อควรระวังและเกร็ดความรู้เล็ก ๆ น้อย ๆ ที่ช่างไฟและผู้ควบคุมงานไม่ควรมองข้าม ได้แก่

  • ระมัดระวังเรื่องการดัดโค้งสายไฟ เนื่องจากสาย CV มีความแข็งมากกว่าสายไฟฉนวน PVC ทั่วไป การดัดโค้งสายโดยเฉพาะสายที่มีขนาดใหญ่จะต้องระมัดระวังไม่ให้โค้งงอมากจนเกินไป เพราะอาจทำให้ฉนวนชำรุด หรือตัวนำทองแดงภายในเสียหายได้
  • ข้อกำหนดการเดินสายภายในอาคาร ตามมาตรฐานของ วสท. หากต้องการเดินสาย CV ภายในอาคาร จะต้องเดินในช่องเดินสายแบบปิดมิดชิด เช่น ท่อร้อยสายไฟ หรือรางวายเวย์ เท่านั้น เว้นแต่จะใช้สายชนิด CV-FD ซึ่งมีคุณสมบัติต้านทานการลามไฟ (Flame Retardant) ถึงจะสามารถเดินลอยบนรางเคเบิลภายในอาคารได้อย่างปลอดภัย
  • ระวังความชื้น เมื่อทำการตัดสายไฟเพื่อรอการเข้าหัว หรือต่อสาย ควรใช้เทปพันสายไฟพันปิดที่ปลายสายให้สนิท เพื่อป้องกันความชื้นหรือน้ำซึมเข้าไปตามช่องว่างระหว่างเกลียวทองแดง ซึ่งอาจก่อให้เกิดสนิม และทำให้ประสิทธิภาพการนำไฟฟ้าลดลงได้

ข้อควรรู้ก่อนติดตั้งสาย CV

เลือกอุปกรณ์สำหรับงานเดินสายไฟให้เหมาะสมกับ Leetech

ระบบไฟฟ้าที่ดีไม่ได้ขึ้นอยู่กับการเลือกใช้สายไฟที่มีคุณภาพเพียงอย่างเดียว แต่ยังรวมถึงการจัดระเบียบและการปกป้องสายไฟให้พ้นจากปัจจัยภายนอกที่อาจทำให้เกิดความเสียหายได้ ไม่ว่าจะเป็นความชื้น ฝุ่นละออง หรือการถูกสัตว์กัดแทะจนเสี่ยงที่จะเกิดอุบัติเหตุ ไฟช็อต การเลือกใช้ท่อร้อยสายไฟ รางเก็บสายไฟ หรือกล่องพักสายไฟที่ได้มาตรฐาน จะช่วยยืดอายุการใช้งานของสายไฟและเพิ่มความปลอดภัยให้กับทุกพื้นที่ 

หากคุณกำลังมองหาอุปกรณ์ไฟฟ้าสำหรับงานเดินสายไฟที่ผลิตจากวัสดุคุณภาพสูง แข็งแรงทนทาน และทนความร้อน Leetech พร้อมตอบโจทย์ทุกงานติดตั้งระบบไฟฟ้าของคุณ ไม่ว่าจะเป็นงานในบ้านพักอาศัย อาคารพาณิชย์ หรือโรงงานอุตสาหกรรม เลือกความปลอดภัย เลือกอุปกรณ์จัดเก็บสายไฟจาก Leetech

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

สาย CV ใช้เดินภายในอาคารได้ไหม?

สามารถใช้ได้ แต่มีเงื่อนไขตามมาตรฐานของวิศวกรรมสถานแห่งประเทศไทย (วสท.) คือ หากเป็นสาย CV รุ่นปกติจะต้องเดินร้อยในท่อหรือช่องเดินสายที่ปิดมิดชิดเท่านั้น หากต้องการเดินวางลอยบนรางเคเบิลแบบเปิดภายในอาคาร จะต้องเลือกใช้สายรุ่น CV-FD (Flame Retardant) ที่มีคุณสมบัติไม่ลามไฟเท่านั้น เพื่อป้องกันอันตรายหากเกิดเหตุเพลิงไหม้

สาย CV ฝังดินได้หรือไม่?

สามารถฝังดินได้ เนื่องจากมีเปลือกนอกเป็นพลาสติก PVC ที่หนาและทนทาน ช่วยป้องกันความชื้นและการกัดกร่อนได้ โดยสามารถติดตั้งได้ทั้งแบบร้อยในท่อฝังดิน เพื่อเพิ่มการป้องกันที่แน่นหนาขึ้น หรือจะใช้วิธีฝังลงในดินโดยตรงเลยก็สามารถทำได้เช่นกัน

สาย CV ทนอุณหภูมิได้กี่องศา?

ตัวสายไฟใช้ฉนวนชนิด XLPE (Cross-linked Polyethylene) ซึ่งมีคุณสมบัติเด่นในการทนความร้อนได้สูงสุดถึง 90 องศาเซลเซียส ขณะทำงานปกติ และสามารถทนอุณหภูมิขณะเกิดปัญหาไฟฟ้าลัดวงจรได้สูงถึง 250 องศาเซลเซียส ทำให้เป็นสายไฟที่มีประสิทธิภาพและปลอดภัย